هوش مصنوعی؛ عصای عقل یا جایگزین عقل؟

هوش مصنوعی مولد، اکنون تنها ابزاری برای انجام محاسبات یا جست‌وجوی اطلاعات نیست؛ بلکه می‌تواند متن بنویسد، استدلال ارائه کند، مسأله حل کند، ترجمه کند، ایده تولید کند و حتا در فرآیند تصمیم‌گیری به انسان پیشنهاد بدهد....

چرا داوود مهم است؟

آیا توماس برگشته است؟

برنامه‌نویسی در عصر هوش مصنوعی

بیست‌وپنجم سپتامبر برای افغانستان مهم است

روز بیست‌وپنجم سپتامبر روز یادآوری ستم هولناکی است که در اواخر قرن نوزدهم، به‌ویژه در سال‌های ۱۸۹۱ تا ۱۸۹۳ میلادی، بر مردم هزاره‌ی افغانستان رفت. هزاره‌ها در آن روزگار آماج کارزار نسل‌کشانه‌ی امیر عبدالرحمان قرار گرفتند، خانه و سرزمین خود را از دست دادند و به عنوان برده در بازارهای منطقه فروخته شدند.  در آن نسل‌کشی بی‌امان،…

بازداشت دوباره‌ی معتصم آغاجان

نیروهای استخبارات طالبان در پنج ماه گذشته دو بار معتصم آغاجان، وزیر مالیه در دوره‌ی نخست حاکمیت این گروه و از نزدیکان ملا محمد عمر، را در قندهار…

افغانستان در بحران انزوا

پنج سال از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان می‌گذرد؛ پنج سالی که در آن ساختار سیاسی، مناسبات اجتماعی، وضعیت اقتصادی و فضای فرهنگی کشور دستخوش تحولاتی عمیقی…

هفت صدا، هفت راه؛ چرا مخالفان طالبان هنوز روایت مشترک ندارند؟

روز یک‌شنبه، ۲۲ سنبله، هم‌زمان با «هفته شهید»، شماری از چهره‌های شناخته‌شده‌ی جمهوریت از تبعید درباره‌ی آینده‌ی افغانستان سخن گفتند. اما سخنان آنان بیش از آن‌که تصویری از…

طالبان و مسأله‌ی مهندسی اجتماعی زندگی هزاره

به قدرت رسیدن طالبان در ۲۰۲۱ میلادی، در واقع بازگشت به همان نقطه‌ی بود که افغانستان معاصر در مرزهای کنونی‌اش از آن شروع شده است: بازگشت به اواخر…

فرازوفرود مکاتب فارسی‌زبان در کویته‌ پاکستان

مکاتب فارسی‌‌زبان کویته پاکستان، به‌ویژه در دو منطقه‌ی هزاره‌نشین هزاره‌تاون و مری‌آباد، تنها مراکز آموزشی کودکان و نوجوانان مهاجر افغانستان نبودند؛ بلکه در طول نزدیک به سه‌دهه، به یکی از مهم‌ترین نهادهای آموزشی، فرهنگی و اجتماعی…

انتخاب سردبیر

کسی باید بداند کجا خوابیده‌اند

خاک خشک زیر آفتاب تابستان پشاور بوی تندی داشت. پشت دیوار، شاخه‌های درختان بی‌برگ مانده بودند. دروازه‌ی قبرستان نیمه‌باز بود. از همان‌جا وارد شدم...

گوشت خوب به تاجیکستان و اوزبیکستان صادر می‌شود

حکومت طالبان صادرات گوشت گوسفند از ولایت‌ بلخ به اوزبیکستان و تاجیکستان را آغاز کرده و آن را بخشی از افزایش صادرات افغانستان می‌داند. بااین‌حال، قصابان در بلخ می‌گویند که صادرات گوسفندهای چاق…

تصویر حمزه بن‌ لادن؛ بازگشت پرسش افغانستان به‌عنوان خانه‌ی امن القاعده

در روزهای اخیر، ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست می‌شود که در آن فردی که گفته می‌شود حمزه بن‌ لادن، فرزند اسامه بن‌ لادن و از چهره‌های شناخته‌شده‌ی خانواده‌ی بنیان‌گذار القاعده است، به‌مناسبت بیست‌وپنجمین…

آخر خط مغاک؛ نگاهی به خودکشی در افغانستان

در سال ۱۷۷۴ میلادی جوانی به‌نام «ورتر» در صفحات رمانی از گوته خودکشی کرد؛ شخصیت خیالی که مرگش قرار بود پایان یک داستان باشد. اما داستان به همین‌ جا ختم نشد. پس از…

از بُن‌بست به گشایش

نقشه‌راه جامع و ترکیبی؛ گامی به پیش، اما نه پایان راه

افغانستان امروز بیش از هر زمان دیگری به یک چشم‌انداز سیاسی جامع و بازتعریف‌شده نیاز دارد. پس از نزدیک به پنج‌دهه جنگ، فروپاشی‌های دامنه‌دار نهادهای دولتی، انقطاع ساختاری در نظام حکمرانی و بازگشت…

کالبدشکافی نقشه‌ راه کمبریج برای افغانستان: از آرمان‌گرایی سیاسی تا واقعیت‌های سخت میدانی

بحران سیاسی افغانستان که از پنج سال گذشته وارد مرحله‌ی تازه‌ای شده است، تنها به جابه‌جایی قدرت سیاسی محدود نمی‌شود، بلکه نشانه‌ای از یک فروپاشی چندلایه و ساختاری در ابعاد سیاسی، اقتصادی، اجتماعی…

تغییر پارادایمی حکمرانی؛ الزامات دولت‌سازی و توسعه‌ی ملی در افغانستان

با وجود گذشته‌ی شکوهمند تمدنی منطقه که افغانستان بخشی از آن بود، طی دهه‌های اخیر این کشور با بحران‌های چندلایه و عمیق معطوف به قدرت، هویت، وابستگی و حکمرانی دست‌وپنجه نرم کرده است…

گسست دیرینه میان دولت و جامعه

چرا افغانستان نیازمند یک دگرگونی پارادایمی در حکمرانی است؟